• خراسان رضوی، مشهد، بلوار بعثت، بین بعثت ۳ و ۵، پلاک ۵۳
  • info@dr-jahromi.com

Office Address

123/A, Miranda City Likaoli
Prikano, Dope

شماره تلفن

+0989 7876 9865 9
+(090) 8765 86543 85

آدرس ایمیل

info@example.com
example.mail@hum.com

بالون دریچه میترال (والوپلاستی میترال)

بالون دریچه میترال چیست؟

بالون دریچه میترال که با نام‌های والوپلاستی میترال یا PTMC (Percutaneous Transvenous Mitral Commissurotomy) شناخته می‌شود، یک روش درمانی کم‌تهاجمی و مؤثر برای درمان تنگی دریچه میترال است.

در این روش، بدون جراحی باز قلب، با استفاده از بالون مخصوص، چسبندگی‌های دریچه میترال باز شده و سطح مؤثر دریچه افزایش می‌یابد.

این روش به‌ویژه در بیمارانی که دچار تنگی میترال با منشأ تب روماتیسمی هستند، نتایج بسیار خوبی دارد.

Mitral-Stenosis
 

🔬 مکانیسم تنگ شدن دریچه میترال

دریچه میترال از دو لت (قدامی و خلفی) تشکیل شده است.

در اثر بیماری‌هایی مانند تب حاد روماتیسمی، لبه‌های این لت‌ها به‌مرور زمان:

  • به یکدیگر می‌چسبند
  • ضخیم و سفت می‌شوند
  • حرکت طبیعی خود را از دست می‌دهند

این فرآیند باعث کاهش سطح دریچه میترال و اختلال در عبور خون از دهلیز چپ به بطن چپ می‌شود.


⚠️ علائم تنگی دریچه میترالmitral_stenosis
 

شایع‌ترین و مهم‌ترین علامت تنگی دریچه میترال:

  • تنگی نفس، به‌ویژه هنگام فعالیت یا دراز کشیدن

سایر علائم ممکن است شامل:

  • خستگی زودرس
  • تپش قلب
  • سرفه یا خلط خونی
  • ورم پاها
  • حملات فیبریلاسیون دهلیزی

در صورتی که درمان دارویی پاسخ کافی ندهد، درمان مداخله‌ای مانند بالون دریچه میترال یا جراحی باز قلب مطرح می‌شود.


🏥 انتخاب روش درمان: بالون یا جراحی باز؟

اینکه بیمار کاندید بالون دریچه میترال باشد یا نیاز به عمل قلب باز و تعویض دریچه داشته باشد، به عوامل زیر بستگی دارد:

  • وضعیت آناتومیک دریچه میترال
  • شدت رسوب کلسیم
  • وجود یا عدم وجود نارسایی میترال
  • شرایط بالینی بیمار
  • نظر متخصص قلب و عروق

تصمیم نهایی باید توسط پزشکی باتجربه مانند دکتر سید محسن جهرمی مقدم و بر اساس بررسی دقیق اکوکاردیوگرافی گرفته شود.

A312223_1_En_20_Fig1_HTML


 

✅ کدام بیماران کاندید مناسب بالون دریچه میترال هستند؟

مهم‌ترین معیار انتخاب بیمار برای انجام بالون میترال، یافته‌های اکوکاردیوگرافی قلب است.

ویژگی‌های مناسب برای انجام بالن:

  • تنگی دریچه میترال بدون رسوب کلسیم قابل توجه
  • حرکت مناسب لت‌های دریچه
  • سالم بودن ساختار زیر دریچه و کوردها
  • عدم وجود نارسایی میترال متوسط تا شدید

Wilkins Score چیست؟

مجموع ویژگی‌های زیر در اکو به‌صورت نمره‌ای به نام Wilkins Score (از 4 تا 16) بیان می‌شود:

  • میزان رسوب کلسیم
  • ضخامت دریچه
  • حرکت لت‌ها
  • وضعیت ساختار زیر دریچه

تفسیر نمره‌ها:

  • کمتر از 8: بهترین کاندیدا برای بالن میترال
  • 8 تا 10: کاندید مناسب
  • ⚠️ بیش از 10: نیاز به بررسی دقیق‌تر
  • 12 و بیشتر: اغلب نیازمند جراحی تعویض دریچه
  • mitral-balloon


     

❌ کدام بیماران برای بالون میترال مناسب نیستند؟

بالون دریچه میترال در شرایط زیر توصیه نمی‌شود:

  • دریچه میترال به‌شدت کلسیفیه یا استخوانی شده
  • ضخامت شدید دریچه
  • درگیری شدید کوردها و ساختار زیر دریچه
  • نارسایی متوسط تا شدید دریچه میترال

سایر موارد منع انجام بالن:

  • وجود لخته خون در دهلیز چپ یا گوشک آن
  • بیماری متوسط تا شدید سایر دریچه‌ها (مانند آئورت)
  • تنگی شدید عروق کرونر که نیاز به جراحی همزمان دارد
  • هر شرایطی که نیاز به عمل قلب باز داشته باشد

🧪 مراحل قبل از انجام بالون دریچه میترال

🔹 اکو از راه مری (TEE)Fluoroscopy-image-of-the-PTMC-with-the-Inoue-balloon-inflated-across-the-mitral-valve
 

قبل از انجام بالن، اکو مری برای:

  • بررسی دقیق دریچه
  • رد وجود لخته خون

ضروری است و باید نزدیک به زمان عمل انجام شود.

🔹 آنژیوگرافی و کاتتریسم قلب

اهداف:

  • بررسی وضعیت عروق کرونر
  • اندازه‌گیری فشارهای داخل حفرات قلب
  • ارزیابی شدت نارسایی دریچه‌ها

در برخی بیماران، امکان انجام استنت کرونری و بالن میترال به‌صورت همزمان وجود دارد که تصمیم آن با نظر متخصص گرفته می‌شود.


💊 تنظیم داروها قبل از عمل

  • وارفارین: قطع چند روز قبل از عمل (INR < 1.5)
  • ریواروکسابان، آپیکسابان، دابیگاتران: قطع 1 تا 3 روز قبل
  • آسپرین و پلاویکس: معمولاً قطع نمی‌شوند
  • داروهای فشار خون و نارسایی قلبی معمولاً ادامه می‌یابند

⚠️ قطع یا ادامه داروها فقط با نظر پزشک معالج انجام شود.


🛏️ آمادگی روز انجام بالون میترال

  • ناشتایی حداقل 4 ساعت
  • استحمام و اصلاح محل کشاله ران
  • پوشیدن لباس راحت
  • همراه داشتن مدارک پزشکی
  • اطلاع‌رسانی در صورت حساسیت به ماده حاجب

⚙️ نحوه انجام بالون دریچه میترال

والوپلاستی میترال در بخش آنژیوگرافی و بدون بیهوشی عمومی انجام می‌شود.

مراحل:

  • ورود از طریق ورید کشاله ران
  • هدایت بالون به قلب
  • عبور از دریچه میترال تنگ
  • باد شدن بالون و باز شدن چسبندگی‌ها

✅ افزایش بیش از 50٪ سطح دریچه معیار موفقیت عمل است.

پس از عمل:

  • 4 تا 6 ساعت استراحت مطلق
  • چندین نوبت اکو قلب
  • بستری معمولاً 1 تا 2 روز

این پروسیجر با دقت بالا توسط دکتر سید محسن جهرمی مقدم در بیمارستان‌های فوق‌پیشرفته مشهد انجام می‌شود.

A-Transseptal-puncture-B-transseptal-dilatation-C-0025-00-stainless-steel-floppy
 

⚠️ عوارض احتمالی بالون دریچه میترال

عوارض شایع (معمولاً خفیف):

  • تپش قلب حین عمل
  • خونریزی خفیف محل کشاله ران

عوارض مهم و نادر:

❗ نارسایی حاد دریچه میترال

  • نیازمند جراحی اورژانسی تعویض دریچه در موارد شدید

❗ پارگی دریچه یا دیواره قلب

  • ممکن است باعث تجمع خون اطراف قلب شود
  • گاهی نیازمند جراحی باز

❗ سکته مغزی

  • به علت حرکت لخته یا قطعات دریچه (نادر)

🔁 پیگیری و نتایج درازمدت

  • بالون میترال علائم را کاهش می‌دهد اما بیماری زمینه‌ای را درمان نمی‌کند
  • داروهای قلبی (مانند وارفارین) باید ادامه یابند
  • امکان تنگی مجدد دریچه پس از 5 تا 10 سال وجود دارد
  • در صورت عود، بررسی مجدد با اکو مری انجام می‌شود

📝 سخن پایانی

بالون دریچه میترال یکی از مؤثرترین روش‌های درمانی برای تنگی میترال در بیماران منتخب است.

انتخاب صحیح بیمار و انجام این پروسیجر توسط متخصص مجرب، نقش کلیدی در موفقیت درمان دارد.

انجام بالون دریچه میترال توسط دکتر سید محسن جهرمی مقدم و در بیمارستان‌های فوق‌تخصصی و مجهز مشهد، بالاترین سطح ایمنی، دقت و نتیجه درمانی را برای بیماران فراهم می‌کند.